TP.HCM đang đối mặt với hàng loạt thách thức đô thị và hạ tầng

Thứ ba, 30/10/2018 | 19:51 GMT+7

NGUYỄN DUY

Cấu trúc dân số TP.HCM lan tỏa từ khu trung tâm với mô hình nhà ở lẻ, chưa hiệu quả, gây áp lực về giao thông, đầu tư hạ tầng kỹ thuật.

Tại hội thảo “Quy hoạch đô thị TP.HCM: Thực tiễn và cơ hội đầu tư” được tổ chức tại TP.HCM vào ngày 30/10, ông Lý Khánh Tâm Thảo, Quyền Trưởng phòng Quản lý hạ tầng kỹ thuật, Sở Quy hoạch Kiến trúc TP.HCM cho biết, trong quá trình phát triển đô thị, TP.HCM đang đối mặt với những thách thức.

Đó là cấu trúc đô thị hiện hữu của TP.HCM vẫn theo hướng lan tỏa từ trung tâm hiện hữu mà chưa thể hiện được mô hình tập trung đa cực của quy hoạch chung đã đặt ra. Đô thị sử dụng đất chưa hiệu quả và gây áp lực lớn về giao thông và nhu cầu đầu tư hạ tầng kỹ thuật trên toàn TP.HCM, tình trạng ngập lụt, ô nhiễm không khí. Theo kịch bản biến đổi khí hậu Quốc gia năm 2016, nếu mực nước biển dâng 100cm và không có giải pháp ứng phó thích hợp thì khoảng 18% diện tích TP.HCM có khả năng bị ngập. 

Cũng theo ông Thảo, quy hoạch chung của TP.HCM được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt năm 2010, đến nay trải qua thời gian thực hiện gần 8 năm và TP.HCM đang có chủ trương điều chỉnh quy hoạch chung. Lý do điều chỉnh quy hoạch chung là nhằm phù hợp với những định hướng chung của toàn TP.HCM, ứng phó với biến đổi khí hậu và nước biển dâng, điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn và yêu cầu.

TP.HCM đang đối mặt với thách thức về kẹt xe, tình trạng ngập lụt, ô nhiễm không khí.
TP.HCM đang đối mặt với thách thức về kẹt xe, tình trạng ngập lụt, ô nhiễm không khí.

Hơn nữa, khu vực lõi đô thị trung tâm TP.HCM với mật độ tập trung dân số cao. Hiện nay cấu trúc dân số chủ yếu lan tỏa mở rộng từ trung tâm với mô hình nhà ở lẻ, chưa hiệu quả, gây áp lực về giao thông, nhu cầu đầu tư hạ tầng kỹ thuật. TP.HCM trải qua quá trình hình thành, mang nhiều phong cách kiến trúc cảnh quan khác nhau, dân cư đến từ nhiều vùng miền. Việc phát triển thành phố phải đi đôi với việc nhận diện bản sắc đô thị, có thể là cây xanh mặt nước, không gian góc phố, hoạt động mang tính chất của người dân TP.HCM.

TP.HCM chủ trương xây dựng đô thị thông minh. Theo đó, năm 2017 đã đưa ra sử dụng cung cấp thông tin quy hoạch trên website, điện thoại và hiện đang tiếp tục cải tiến hệ thống. TP.HCM đặt ra chủ trương phát triển Khu đô thị sáng tạo phía Đông gồm quận 2, 9, Thủ Đức chiếm khoảng 11% diện tích TP.HCM, dân số chiếm hơn 11%. Khu này nằm trên hướng phát triển ưu tiên về phía Đông, có điều kiện thuận lợi về giao thông kỹ thuật, động lực phát triển đô thị, tăng trưởng kinh tế.

Về phát triển đô thị, TP.HCM ưu tiên phát triển theo định hướng giao thông công cộng, tăng cường năng lực giao thông nội đô, điều tiết dân số, phân bổ dân cư, nhà ở theo các khu vực phù hợp với đặc trưng về tự nhiên, xã hội, kinh tế không phụ thuộc vào địa giới hành chính. Ngoài ra, bản quy hoạch chung TP.HCM cần tích hợp chiến lược quản lý rủi ro ngập lụt và phát triển đô thị thích ứng với biến đổi khí hậu.

Đề cập tới thách thức hiện nay của TP.HCM, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Trần Vĩnh Tuyến cho rằng thứ nhất về giao thông như kẹt xe, kết nối giao thông thành phố thấp. Mật độ giao thông theo chuẩn cả nước 1km2 đất có ít nhất 10km đường thì TP.HCM chỉ mới chiếm 20%, tức 1km2 đất chỉ được trên 2km đường giao thông, thấp nhất cả nước.

Thứ hai là về ngập, một mặt do biến đổi khí hậu nhưng một mặt do TP.HCM đối phó với những hạn chế do chúng ta gây ra do phát triển nhanh quá. Mặt khác, các công trình mọc lên cũng gây khó thoát nước. Vấn đề thứ 3 là môi trường. 

Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Trần Vĩnh Tuyến nhấn mạnh, TP.HCM là đô thị đặc biệt của Việt Nam và đòi hỏi phải có sự phát triển để đóng góp cho sự phát triển chung của cả nước. Tuy nhiên, trước quá trình phát triển liên tục của TP.HCM đã để lại hậu quả là sự phát triển không bền vững.

Do vậy, TP.HCM nhận thấy vấn đề hạn chế và yếu kém lớn nhất của TP.HCM vẫn là vấn đề quy hoạch. Về mặt pháp lý quy hoạch thì cứ 5 năm Chính phủ xem xét điều chỉnh quy hoạch một lần, nhưng nếu quy hoạch tốt như ở các nước châu Âu thì quy hoạch cả 100 năm vẫn không thay đổi. Đây là vấn đề thuộc về chất lượng quy hoạch.

“Do vậy, quy hoạch tổng thể của TP.HCM trong những năm tới phải tính toán để làm sao khả năng điều chỉnh bổ sung ít nhất là phải 10 năm”, ông Tuyến nói.

Từ khóa: