Vàng Mua Bán
SJC HN 48,700 49,070
SJC HCM 48,700 49,050
DOJI AVPL / HN 48,720 48,920
DOJI AVPL / HCM 48,720 48,970
Ngoại tệ Mua tiền mặt Bán
USD 23,140.00 23,170.00
EUR 25,241.00 25,495.96
GBP 28,129.44 28,413.58
JPY 208.77 210.88
Chứng khoán
VNIndex 874.2 9.73 1.11%
HNX 112.09 2.28 2.04%
UPCOM 55.03 0.0 0.0%

Kịch bản nào cho triển vọng phục hồi kinh tế thế giới?

CHẤN HƯNG 17:32 | 18/05/2020

Khủng hoảng đại dịch COVID-19 đã khiến nền kinh tế thế giới chịu tổn thất nặng nề và đến nay chính phủ các nước đang chịu áp lực rất lớn trong việc đưa các hoạt động trở lại bình thường càng nhanh càng tốt.

Trong bối cảnh các nền kinh tế đã sa sút nghiêm trọng vì tác động tiêu cực của dịch bệnh thì việc kinh tế thế giới sẽ phục hồi như thế nào đang trở thành mối quan tâm hàng đầu của các chính phủ, các nhà hoạch định chính sách, các tập đoàn lớn…

Bức tranh u ám

Đại dịch COVID-19 đã gây ra những tác động nghiêm trọng khiến bức tranh kinh tế thế giới ngày càng tối mầu. Trong báo cáo đưa ra hồi tháng 4/2020, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đã cảnh báo rằng, tăng trưởng kinh tế toàn cầu có thể giảm 3% trong năm nay, kéo theo một cuộc khủng hoảng tài chính tồi tệ nhất kể từ cuộc đại suy thoái diễn ra vào những năm 1930.

Còn trong báo cáo đưa ra trong tháng 5 này, Giám đốc điều hành Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva cảnh báo IMF có thể phải hạ dự báo mức tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống thấp hơn cả mức 3% đưa ra hồi tháng 4. Còn Tổng Giám đốc Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) Roberto Azevedo thì nhận định, giao dịch thương mại toàn cầu năm nay có thể giảm từ 13 đến 32%.

Kịch bản nào cho triển vọng phục hồi kinh tế thế giới?

Tại các nền kinh tế lớn nhất thế giới, dịch COVID-19 đã tàn phá và để lại hậu quả nghiêm trọng. Giám đốc Cục Dự trữ liên bang (FED) chi nhánh New York  (Mỹ) John Williams cho biết, nền kinh tế Mỹ cần từ một đến hai năm hoặc nhiều hơn nữa để phục hồi. Các doanh nghiệp nhỏ của Mỹ có thể cần tới 500 tỷ USD/tháng để bảo đảm “sống sót qua dịch”.

Tại Trung Quốc, theo Tổng cục Thống kê quốc gia, GDP trong quý I-2020 đã giảm 6,8% so cùng kỳ năm ngoái. IMF dự báo, kinh tế Trung Quốc chỉ tăng trưởng 1,2% trong năm 2020, còn cả khu vực châu Á năm 2020 có thể sẽ bị ngừng tăng trưởng lần đầu tiên trong 60 năm qua do tác động của COVID-19 đối với lĩnh vực dịch vụ của khu vực này.

Bức tranh kinh tế châu Âu cũng xuất hiện một loạt khoảng tối chưa từng thấy khi dịch bệnh diễn biến nghiêm trọng ở tất cả các nền kinh tế chủ chốt của châu lục. Các ngành kinh tế quan trọng của EU, từ ngoại thương và du lịch đến vận tải và dịch vụ ăn uống công cộng... đều bị thiệt hại nghiêm trọng.

Trong đó, sản xuất ô tô được coi là lĩnh vực đặc biệt dễ bị tổn thương do gián đoạn chuỗi cung ứng của EU. Thực tế nền kinh tế của Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone) đã giảm 3,8% trong quý I-2020 khi hoạt động kinh doanh đình trệ do các doanh nghiệp phải đóng cửa nhằm ngăn chặn sự lây lan của dịch COVID-19. Đây là mức sụt giảm lớn nhất của kinh tế Eurozone kể từ năm 1995.

Tại Đức, nền kinh tế số một châu Âu, IMF dự báo tăng trưởng sẽ sụt giảm 7,5% trong năm 2020, trong đó khu vực tư nhân chịu ảnh hưởng lớn. Ngân hàng trung ương Đức Bundesbank đánh giá nền kinh tế Đức đã rơi vào suy thoái nghiêm trọng và khó có thể phục hồi nhanh chóng…. Sản lượng công nghiệp của Pháp cũng giảm mạnh, ở mức 16,2% trong tháng 3, trong khi GDP của Anh ước giảm 14% trong năm nay.

Nhìn chung, đại dịch COVID-19 đã khiến tình trạng thất nghiệp ở hầu hết quốc gia tăng đột biến. Việc giãn cách xã hội kéo dài nhiều tháng cũng làm cho các nền kinh tế rơi vào khủng hoảng, chuỗi cung ứng toàn cầu bị đứt gãy. Các nhà hoạch định chính sách nhận định, thị trường tiêu dùng và du lịch là hai lĩnh vực "xương sống" giúp các nền kinh tế phục hồi và tăng tốc hiện vẫn đang phải đối mặt với muôn vàn khó khăn.

Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) cho biết, việc nhiều quốc gia ban hành các lệnh phong tỏa kinh tế-xã hội trên toàn cầu nhằm ngăn chặn sự lây lan của dịch COVID-19 đã “giáng đòn mạnh” lên hoạt động du lịch thế giới, với ước tính sẽ suy giảm 45% trong năm nay. Ngay cả khi lệnh phong tỏa ở một số quốc gia đã được dỡ bỏ thì quy định về giãn cách xã hội vẫn khiến người dân e ngại, hạn chế sử dụng các dịch vụ và đi du lịch…

Theo Giám đốc điều hành Tập đoàn sản xuất máy bay Airbus Guillaume Faury, việc người dân chưa sẵn sàng đi lại sẽ khiến ngành công nghiệp hàng không phải mất 3-5 năm mới có thể hồi phục. Tương tự, Giám đốc điều hành Hãng thực phẩm Nestle SA Mark Schneider nhận định, những khó khăn trong lĩnh vực dịch vụ, tiêu dùng sẽ khiến quá trình phục hồi kinh tế kéo dài vài quý, thậm chí là vài năm. 

 Tình trạng thất nghiệp diễn ra khắp thế giới. Tại Mỹ, tỷ lệ thất nghiệp đã lên mức kỷ lục từ trước đến nay. Ảnh: AP

Tình trạng thất nghiệp diễn ra khắp thế giới. Tại Mỹ, tỷ lệ thất nghiệp đã lên mức kỷ lục từ trước đến nay. Ảnh: AP

Kinh tế thế giới sẽ phục hồi theo kịch bản nào?

Khi kinh tế toàn cầu đã rơi vào suy thoái, một trong những vấn đề mà giới phân tích và các chính phủ quan tâm nhất hiện nay là kinh tế thế giới sẽ phục hồi như thế nào sau đại dịch?

Theo các nhà phân tích, triển vọng phục hồi của kinh tế thế giới sẽ diễn ra  theo mô hình nào còn tùy thuộc vào thời gian kéo dài của đại dịch COVID-19 cũng như mức độ ảnh hưởng của nó. Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) mới đây cho biết, hơn 50 nhà kinh tế học đã tham gia khảo sát của Reuters về khả năng phục hồi của nền kinh tế toàn cầu dưới tác động của dịch bệnh COVID-19, và đã đưa ra 5 kịch bản về triển vọng phục hồi kinh tế toàn cầu, bao gồm mô hình chữ V, U, W, L và SWOOSH-biểu tượng của thương hiệu Nike.

Đăng ký nhận bản tin hàng ngày

Bạn đã đăng ký nhận bản tin thàng công.

Với dự báo phục hồi theo hình chữ V, các nhà kinh tế học cho rằng đây là kịch bản lạc quan nhất đối với nền kinh tế toàn cầu. Sau khi đi xuống, nó sẽ nhanh chóng trỗi dậy, lấy lại tốc độ tăng trưởng như thời kỳ trước khi dịch bệnh bùng phát với một loạt hiệu ứng bật lò xo. Các chuyên gia kinh tế cho rằng khi các doanh nghiệp hoạt động trở lại thì nền kinh tế sẽ có khả năng phục hồi nhanh vào quý III và quý IV năm nay.

Với kịch bản hình chữ U, có nghĩa là thời gian trì trệ sẽ kéo dài hơn sau sự sụt giảm ban đầu do dịch bệnh, nhưng cuối cùng vẫn là sự trở lại của xu hướng tăng trưởng. Trong kịch bản hình chữ U, thời gian hồi phục sẽ mất hơn 2 quý bởi kinh tế thế giới rơi vào khủng hoảng còn tồi tệ hơn cả những năm 2008-2009. Điều này xảy ra có thể là vì lệnh giãn cách xã hội đã tác động tiêu cực lên nhiều ngành, lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế, trong đó có du lịch.

Các hãng hàng không và du lịch là những lĩnh vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, khi không thể khai thác các chuyến bay, trong khi các biện pháp giãn cách xã hội hạn chế đáng kể các chuyến du lịch và công tác. Tổ chức Du lịch Thế giới ước tính lượng khách du lịch quốc tế sẽ giảm 60-80% trong năm 2020. 

Kịch bản chữ W đáng lo ngại hơn. Kịch bản chữ W ngụ ý rằng kinh tế thế giới có thể phục hồi trong thời gian ngắn, sau đó lại suy giảm hơn nữa. Điều này có khả năng xảy ra sau khi các lệnh phong tỏa được nới lỏng. Tuy các hoạt động kinh tế quay trở lại song nhiều doanh nghiệp bị phá sản, tỷ lệ thất nghiệp tăng, nguy cơ suy thoái vẫn hiện hữu nếu một đợt sóng COVID-19 thứ hai xuất hiện.

Theo các chuyên gia, nếu một đợt sóng dịch bệnh bùng phát trở lại thì các quốc gia thay vì có thể đạt được sự phục hồi theo kịch bản tối ưu nhất là mô hình chữ V thì sẽ phải chứng kiến diễn biến kinh tế đi theo đồ thị hình chữ W (phục hồi ngắn và tiếp tục suy thoái mạnh), hoặc tệ hơn là đồ thị hình chữ L (suy thoái sâu và giữ đáy trong thời gian dài).

Nếu thế giới có thể nhanh chóng dập dịch, tìm ra vaccine chữa trị COVID-19, thì tăng trưởng kinh tế sẽ sớm trở lại.
Nếu thế giới có thể nhanh chóng dập dịch, tìm ra vaccine chữa trị COVID-19, thì tăng trưởng kinh tế sẽ sớm trở lại.

Vì vậy, kịch bản chữ L được xem đáng báo động nhất, xuất hiện khi nền kinh tế hầu như chưa thể bật dậy, cứ mãi dò đáy nếu dịch COVID-9 tiếp tục lan rộng dẫn tới phải áp dụng các lệnh phong tỏa. Tuy nhiên, viễn cảnh này cũng được xem là khó trở thành hiện thực.

Một kịch bản khác được đa số các nhà hoạch định chính sách đưa ra, đó là  nền kinh tế thế giới nhiều khả năng sẽ phục hồi theo mô hình giống dấu “SWOOSH” trong biểu trưng của hãng giày Nike, hơn là mô hình chữ V theo những dự báo trước đó. Điều này có nghĩa là nền kinh tế thế giới sẽ mất nhiều thời gian để chạm đáy, sau đó phục hồi với tốc độ chậm nhưng chắc chắn.

Các nhà hoạch định chính sách dự báo rằng nền kinh tế thế giới sẽ có sự sụt giảm mạnh, sau đó là quá trình phục hồi chậm chạp và đau đớn, với nhiều nền kinh tế phương Tây bao gồm cả Mỹ và châu Âu, sẽ không thể quay trở lại mức sản lượng như năm 2019 cho tới cuối năm tới hoặc thậm chí xa hơn.

Nhiều người đặt câu hỏi kịch bản phục hồi kinh tế toàn cầu sẽ là bật dậy nhanh theo mô hình chữ “V”, hay trì trệ kéo dài theo mô hình chữ “L”, hay phục hồi chậm nhưng chắc như biểu tượng “SWOOSH”? Câu hỏi này hiện chưa có đáp án, bởi vì triển vọng tăng trưởng phụ thuộc rất lớn vào yếu tố quyết định là diễn biến của dịch bệnh.

Nếu thế giới có thể nhanh chóng dập dịch, tìm ra vaccine chữa trị COVID-19, thì tăng trưởng kinh tế sẽ sớm trở lại; nếu không, tình trạng “hôn mê sâu” của nhiều nền kinh tế có thể kéo dài. Hiện tại, một số nền kinh tế đã bắt đầu nới lỏng giãn cách xã hội, mở cửa trở lại, nhưng thế giới vẫn đối mặt với một giai đoạn phong tỏa mới, nếu dịch bệnh không được kiểm soát chặt chẽ.

Theo Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) cứ mỗi tháng đóng cửa nền kinh tế, tăng trưởng GDP của các nước OECD sẽ sụt giảm 2%. Theo các nhà phân tích, giải quyết bài toán kinh tế thời kỳ hậu COVID-19 đang là thách thức của bất kỳ quốc gia nào.

Cho đến nay, kịch bản được nhiều nhà hoạch định chính sách và giám đốc điều hành các tập đoàn kinh tế lớn trên thế giới lựa chọn nhất, đó là kinh tế thế giới sẽ phục hồi theo mô hình giống dấu “SWOOSH” trong biểu trưng của hãng thể thao Nike (phục hồi chậm nhưng chắc). Nhưng để có thể đạt được điều này thì lộ trình phục hồi phải được thực hiện đồng bộ, thích hợp và an toàn ở tất cả các nước.

Thống kê tình hình dịch bệnh COVID-19

VIỆT NAM

328

CA NHIỄM

0

CA TỬ VONG

268

CA PHỤC HỒI

THẾ GIỚI

6.167.247

CA NHIỄM

372.037

CA TỬ VONG

2.641.554

CA PHỤC HỒI

Nơi khởi bệnh Nhiễm bệnh Tử vong Phục hồi
Hà Nội 112 0 81
Hồ Chí Minh 56 0 54
Vĩnh Phúc 19 0 14
Ninh Bình 13 0 11
Bình Thuận 9 0 9
Quảng Ninh 7 0 7
Đà Nẵng 6 0 6
Hà Nam 4 0 4
Đồng Tháp 4 0 4
Hà Tĩnh 4 0 3
Bắc Giang 4 0 4
Thanh Hoá 3 0 2
Tây Ninh 3 0 3
Bạc Liêu 3 0 3
Quảng Nam 3 0 3
Cần Thơ 2 0 2
Ninh Thuận 2 0 2
Lào Cai 2 0 2
Thừa Thiên Huế 2 0 2
Trà Vinh 2 0 2
Hà Giang 1 0 0
Bắc Ninh 1 0 1
Đồng Nai 1 0 0
Bến Tre 1 0 1
Hải Dương 1 0 1
Khánh Hoà 1 0 1
Lai Châu 1 0 1
Hưng Yên 1 0 1
Thái Nguyên 1 0 0
Quốc Gia Nhiễm bệnh Tử vong Phục hồi
US 1.790.191 104.383 444.758
Brazil 514.849 29.314 206.555
Russia 405.843 4.693 171.883
United Kingdom 276.156 38.571 1.190
Spain 239.479 27.127 150.376
Italy 232.997 33.415 157.507
India 190.609 5.408 91.852
France 189.009 28.805 68.473
Germany 183.410 8.540 165.352
Peru 164.476 4.506 67.208
Turkey 163.942 4.540 127.973
Iran 151.466 7.797 118.848
Chile 99.688 1.054 42.727
Canada 92.479 7.374 49.213
Mexico 90.664 9.930 63.772
Saudi Arabia 85.261 503 62.442
China 84.146 4.638 79.389
Pakistan 69.496 1.483 25.271
Belgium 58.381 9.467 15.887
Qatar 56.910 38 30.290
Bangladesh 47.153 650 9.781
Netherlands 46.645 5.975 178
Belarus 42.556 235 18.514
Ecuador 39.098 3.358 19.592
Sweden 37.542 4.395 4.971
Singapore 34.884 23 21.699
United Arab Emirates 34.557 264 17.932
South Africa 32.683 683 16.809
Portugal 32.500 1.410 19.409
Switzerland 30.862 1.920 28.500
Colombia 27.219 916 7.032
Kuwait 27.043 212 11.386
Indonesia 26.473 1.613 7.308
Ireland 24.990 1.652 22.089
Egypt 24.985 959 6.037
Poland 23.786 1.064 11.271
Ukraine 23.672 708 9.538
Romania 19.257 1.266 13.256
Philippines 18.086 957 3.909
Dominican Republic 17.285 502 10.559
Israel 17.071 285 14.812
Argentina 16.851 539 5.336
Japan 16.752 898 14.342
Austria 16.731 668 15.593
Afghanistan 15.205 257 1.328
Panama 13.463 336 9.514
Denmark 11.869 574 10.560
Korea, South 11.503 271 10.422
Oman 11.437 49 2.682
Serbia 11.412 243 6.698
Bahrain 11.398 19 6.673
Kazakhstan 10.858 40 5.404
Nigeria 10.162 287 3.007
Bolivia 9.982 313 968
Algeria 9.394 653 5.748
Armenia 9.282 131 3.386
Czechia 9.268 320 6.558
Norway 8.440 236 7.727
Moldova 8.251 295 4.581
Ghana 8.070 36 2.947
Malaysia 7.819 115 6.353
Morocco 7.807 205 5.459
Australia 7.204 103 6.619
Finland 6.859 320 5.500
Iraq 6.439 205 3.156
Cameroon 5.904 191 3.568
Azerbaijan 5.494 63 3.428
Honduras 5.202 212 537
Guatemala 5.087 108 735
Sudan 5.026 286 1.423
Luxembourg 4.018 110 3.833
Tajikistan 3.930 47 2.004
Hungary 3.876 526 2.147
Guinea 3.706 23 2.030
Senegal 3.645 42 1.801
Uzbekistan 3.623 15 2.837
Djibouti 3.354 24 1.504
Thailand 3.081 57 2.963
Congo (Kinshasa) 3.070 72 448
Greece 2.917 175 1.374
Cote d'Ivoire 2.833 33 1.435
Gabon 2.655 17 722
El Salvador 2.517 46 1.040
Bulgaria 2.513 140 1.074
Bosnia and Herzegovina 2.510 153 1.862
Croatia 2.246 103 2.072
North Macedonia 2.226 133 1.552
Haiti 2.124 44 24
Cuba 2.045 83 1.809
Somalia 1.976 78 348
Kenya 1.962 64 478
Estonia 1.869 68 1.624
Iceland 1.806 10 1.794
Maldives 1.773 5 453
Kyrgyzstan 1.748 16 1.170
Lithuania 1.675 70 1.236
Sri Lanka 1.633 10 801
Nepal 1.572 8 220
Slovakia 1.521 28 1.366
Venezuela 1.510 14 302
New Zealand 1.504 22 1.481
Slovenia 1.473 108 1.358
Equatorial Guinea 1.306 12 200
Mali 1.265 77 716
Guinea-Bissau 1.256 8 42
Lebanon 1.220 27 712
Ethiopia 1.172 11 209
Albania 1.137 33 872
Tunisia 1.077 48 960
Latvia 1.066 24 745
Kosovo 1.064 30 829
Zambia 1.057 7 779
Costa Rica 1.056 10 669
Central African Republic 1.011 2 23
South Sudan 994 10 6
Paraguay 986 11 477
Niger 958 64 839
Cyprus 944 17 790
Sierra Leone 861 46 454
Burkina Faso 847 53 720
Uruguay 823 22 685
Georgia 783 12 605
Chad 778 65 491
Madagascar 771 6 168
Andorra 764 51 694
Nicaragua 759 35 370
Jordan 739 9 522
Diamond Princess 712 13 651
San Marino 671 42 357
Malta 618 9 534
Congo (Brazzaville) 611 20 179
Jamaica 586 9 311
Mauritania 530 23 27
Tanzania 509 21 183
Sao Tome and Principe 483 12 68
West Bank and Gaza 448 3 372
Togo 442 13 211
Taiwan* 442 7 423
Cabo Verde 435 4 193
Uganda 417 0 72
Rwanda 370 1 256
Mauritius 335 10 322
Vietnam 328 0 279
Montenegro 324 9 315
Yemen 323 80 14
Liberia 288 27 157
Eswatini 285 2 189
Malawi 284 4 42
Mozambique 254 2 91
Benin 232 3 143
Burma 228 6 138
Mongolia 185 0 44
Zimbabwe 178 4 29
Libya 156 5 52
Guyana 153 12 70
Brunei 141 2 138
Cambodia 125 0 123
Syria 122 5 46
Trinidad and Tobago 117 8 108
Comoros 106 2 26
Bahamas 102 11 48
Monaco 99 4 90
Barbados 92 7 76
Angola 86 4 18
Liechtenstein 82 1 55
Burundi 63 1 33
Bhutan 43 0 6
Eritrea 39 0 39
Botswana 35 1 20
Antigua and Barbuda 26 3 19
Saint Vincent and the Grenadines 26 0 15
Gambia 25 1 20
Namibia 24 0 14
Timor-Leste 24 0 24
Grenada 23 0 18
Suriname 23 1 9
Laos 19 0 16
Belize 18 2 16
Saint Lucia 18 0 18
Fiji 18 0 15
Dominica 16 0 16
Saint Kitts and Nevis 15 0 15
Holy See 12 0 2
Seychelles 11 0 11
Western Sahara 9 1 6
MS Zaandam 9 2 0
Papua New Guinea 8 0 8
Lesotho 2 0 1
Dữ liệu trên được thống kê theo nguồn https://corona.kompa.ai/

(Nguồn: TTXVN)

Từ khóa:
id news:202370